De officiele website van de geschiedenis van zendstation
Radio Kootwijk (PCG)

"een dorp tussen Zand en Zenders"

 
Radio Kootwijk
 Algemeen
 Aktualiteiten
 Mailing List
 Reserveren RKwk
 Concerten
 Monumenten
 Dienst Landelijk Gebied
 Routebeschrijving RKwk
 Bewonersvisie RkWk
 Gebiedsvisie
 D66 rapport
 Masterplan de Winter
 Creatorium Hobert
 Masterplan Ago Quod Ago
 Plan van Aanpak
Dorp RKwk
 Dorp en haar bewoners
 Kinderen van Kootwijk
 Berichten uit ...
 Nostalgische verhalen
 Klein Hollywood
 RK Junior
 DorpsRaad
... en Bandoeng
 Hallo Bandoeng, hier ...
 Geschiedenis
 Malabar
 Malabar toen ...
 Malabar nu ...
 boekbespreking
 meer over Bandoeng ...
Hier Radio Kootwijk (SBB)
 Evenementenlocatie
 Nieuws
 Excursies/activiteiten
Stichting Platform Kootwijk
 Wie zijn wij
 Aktualiteiten
 Notities
 Brochure
 PersBerichten
 Gezondheid
 Politiek
 Zendmasten problematiek
 Milieu & Landschap
 SPK Archief
 Nieuwsbrieven
 Geografie
 Chronologie
 Naslag
 2' Podium
 Beelden SPK
 Bestemmingsplan
 Links SPK
50 kV station
 Informatie
Panorama views
 Omgevingskaart
 Gebouw A
 Radio Kootwijk
English Summary
 Welcome to RKwk
Foto's van ...
 de opbouw
 de lange golf zender
 de kortegolf zender
 het dorp
 vandaag de dag ...
 Scheveningen Radio
 Opendag ...
Bedrijfs Beelden
 Ontstaan
 Terreinen
 Doel, werking, ...
 Radiocentrale Amsterdam
Geschiedenis
 J.M. Luthmann (architect)
 Radio Telegrafie
 Radio Telefonie
 Machinezender PCG
 Bibliografie Ir de GROOT
 Ir J. J. NUMANS
 Dr B. van der POL
 Willem Vogt
 Overzicht mei 1940
... zij schreven over Radio Kootwijk
 Dr. Ir. N. KOOMANS (1)
 Dr. Ir. N. KOOMANS (2)
 Ir M.C. ENNEN
 RC Kennemerland
 Tussen 'Zand en Zenders'
 VRZA
 Hans KNAP
 Alfa Bravo (PCH)
 Ingrid van Hoorn
 [onbekend] Ned.
 [onbekend] Frans
 Cees van der Pluijm
 Gewest tot Gewest (tv)
 VPRO documentaire (radio)
 PTT-Bedrijfsbanden
Artikelen over
Radio Kootwijk
 Apeldoornse Courant
 Apeldoorns Stadsblad
 ArchiNed
 Algemeen Dagblad
 Amersfoortse Courant
 Barneveldse Krant
 BN-de Stem
 Brabants Dagblad
 Cement
 Deventer Courant
 Gelderlander
 Gemeente Apeldoorn
 Groene Amsterdammer
 Haagsche Courant
 NRC Handelblad
 Prov. Zeeuwse Courant
 Piazza
 SAM
 Stentor
 Telegraaf
 Trouw
 Twentsche Courant
 Utrechts Nieuwsblad
 Veluws Dagblad
 Volkskrant
Diversen
 Links
 Scheveningen Radio
 PCH ReŁnie 2004
 Zij gaven hun reactie ...
 Maar waarom deze site...
Contacten ...
 de SPK
 de Webmaster
 Belangrijke adressen
 
 
De architect van het station Radio Kootwijk   

Julius Maria Luthmann 1890-1973
In 1890 In Amsterdam geboren.

Studie aan de Academie van Beeldende Kunsten en Technische Wetenschappen in Rotterdam.

(...) Ik herinner me nog dat ik fragmenten tekende van de Bank van Antwerpen en het Arsenaal van Yperen. Deze tekeningen werden prachtig in kleur opgewerkt. (...) Jong en enthousiast als we waren en verzot op het maken van mooie tekeningen, vroegen we ons niet af waar we nu juist met deze Vlaamse neorenaissance werden geconfronteerd.

(...) Blijkbaar zagen onze mentors er toch nog wel iets in, hoewel ze er zelf niet aan dachten in deze stijl te bouwen. De prominente Rotterdamse architecten, onze reeds genoemde nestor Herman van der Kloot Meyburg, Van Goor, Otten, Nieuwenhuizen e.a., allen leraren aan de academie, bouwden toen reeds modern.

(...) Toen kwam Kromhout als hoofdleraar bouwkunst. Nimmer heeft Kromhout zijn 'tout ŗ l'ťgout' grondiger in de praktijk kunnen brengen dan aan deze academie. Het moest nu maar eens uit zijn met dat renaissancistische vormenspel. We kregen nu ter bestudering het vormenspel van zijn kortelings gereed gekomen Americain-Hotel in Amsterdam. Ook weer fragmentsgewijs, waardoor we er niets van begrepen. De surveillerende docent begreep er ook niets van, waar hij maar rond voor uitkwam.' In gemeentedienst.

(...) Na deze studie kwam ik in dienst van een gemeente die ik hier niet noemen zal. Ik heb er enige bouwwerken ontworpen waar ik nu, als ik er toevallig nog eens kom, met een grote boog omheen loop(...) Werkzaam bij A. P. B. Otten te Rotterdam en bij Ed. Cuypers in Amsterdam.

(...) Van 1915 tot 1917 werkzaam bij Publieke Werken in Amsterdam. Studeert onderwijl aan de cursus Voortgezette en Hogere Bouwkunstte Amsterdam.

(...) Inmiddels kreeg de Amsterdamse School vermaardheid en ik moest en zou naar Amsterdam, niet alleen omdat dit het mekka van de moderne architectuur was, maar door het initiatief van wijlen Kromhout was er de avondcursus voor voortgezet en hoger bouwkunstonderricht in het leven geroepen. (...) Ik solliciteerde en werd aangesteld bij Publieke Werken.

(...) De Klerk, Piet Kramer, Rutgers, Boeken en anderen kregen er projecten onder handen, zoals ze nog nimmer in hun particuliere praktijk hadden gehad.

(...) 't Was 'n interessante tijd in Amsterdam.

(...) We praten nu (1960) weer veel over samengaan van beeldende kunst en architectuur, we schermen met begrippen als integratie, synthese, maar we zijn daar verder dan ooit van verwijderd. Het heeft er in deze eeuw een paar maal uitgezien alsof iets dergelijks groeiende was. Het was toen Berlage samenwerkte met Zijl, Derkinderen, Roland Holst en het was ook onder Van der Mey. Het samengaan van architectuur en beeldhouwkunst van het Scheepvaarthuis zou men bijna een symbiose kunnen noemen.

(...) (Van der Mey) gaf als eindproject op een regeringscentrum bestaande uit een enorme volkshal, een parlementsgebouw en acht ministeries. Excusez du peul (...) Dit bracht mij tot een onnoemelijk aantal schetsen en toen dat zijn beslag had gekregen, was het tijd van inleveren -ik was er dus niet uitgekomen en kreeg dan ook het felbegeerde diploma niet. Ik zou ongetwijfeld hebben gedoubleerd als ik door een telefoontje van Blaauw (...) niet naar Den Haag was geroepen.

(...) Op de cusus Voortgezette en Hogere Bouwkunst hing ik drie jaar aan de lippen van profeten als De Bazel, Lauweriks, Jan de Meijer, Van Loghem, Gratama, Van der Pek, Dwars en anderen. In het vierde jaar kwam Van der Mey voor het eindproject

(...) Van 1917 tot 1919 werkzaam op het architectenbureau Baanders. Reizen naar ScandinaviŽ, ItaliŽ, Frankrijk en BelgiŽ

(...) Intussen had ik in 1917 mijn werkkring bij Publieke Werken verwisseld voor een werkkring op het architectenbureau van Herman en Jan Baanders. Dit was gevestigd in een fraai pand op de Herengracht en had interessante opdrachten. Het tuindorp aan de Heyplaat van de RDM waar ik ook nog sporen heb achtergelaten, een project voor een tuindorp voor de Oranje Nassaumijnen in Heerlen, dat nooit is uitgevoerd, vele banken, enzovoort. Wijlen Herman Baanders gunde zijn medewerkers veel initiatief, wat het bureau voor aankomende architecten aantrekkelijk maakte

(...) In 1917 prijsvraagontwerp voor een gevel voor arbeiderswoningen (bekroond) (in de opdracht stond, dat het bewustzijn van de arbeidersklasse tot uiting moest worden gebracht In feite ging het om gevelontwerpen die speculatiebouw moesten maskeren.)

(...) Van 1918 tot 1919 ontwerp voor een badinrichting, meubels en interieurs; ontwerp voor een hotelpension aan een strandboulevard.

(...) Van 1919 tot 1923 werkzaam bij de Rijksgebouwendienst. In deze jaren worden het radiostation, transformatorhuis, watertoren en appartementsgebouw in Kootwijk ontworpen.

(...) Tegen het einde van 1923 werd de rjksgebouwendienst grondig gereorganiseerd. Het districtenstelsel werd opgeheven en door con-centratie van diensten moesten verschillende functionarissen afvloeien, zoals dat in ambtelijke termen werd genoemd, waaronder Ir. Theeuwisse en in diens kielzog ondergetekende. Daar zat ik dan in het Haagje, een met betrekking tot de architectuur achtergebleven gebied.'

Uit: Wonen-TA/BK nr2 januari 1979
Tijdschrift voor huisvesting en omgeving
Uitgeverij C. de Boer Jr Hilversum
Copyright 1978 stichting wonen

Ver weg op de Veluwe begon na WO I de bouw van een radiostation dat een nafhankelijke verbinding met IndiŽ moest verwezenlijken. 212 meter hoge zendmasten, een groots zendgebouw, een watertoren, een heel dorp. De verbinding met Bandoeng kwam tot stand, maar de ruimteverslindende techniek was gauw verouderd.

In de jaren zestig werd het gebouw liefdeloos opgeknapt: stalen ramen verdwenen, tegels bedekt met witkalk en dakramen afgedekt met bitumen. Maar nog altijd staat de schepping van architect Jules M. Luthmann en beeldhouwer H.A. van den Eijnde trots overeind in het Kootwijkse Zand.

"...hier was zoiets van: bouw nu maar een waterdichte machinehal, vooral droog, en een zendtoren; wij zetten er dan onze apparatuur wel in. Hout en spijkers mochten niet worden gebruikt gewapend beton leek het aangewezen materiaal, daar dit goed bestand is tegen de invloed van wisselstroom van lage frequentie. Te zeggen dat ik dit materiaal contrecoeur gebruikte zou wat overdreven zijn, maar bepaald met enthousiasme was het toch ook niet. (...)

Ik vond er iets geniepigs in, iets onedels: we stoppen een steenachhtig materiaal vol met ijzer, zodanig dat het de elastische eigenschappen krijgt van materialen die deze eigenschappen van nature hebben. Natuurlijk is zo'n puriteins standpunt in onze tijd van synthetische materialen volkomen onhoudbaar gebleken. Ik ben ook niet blind voor de elegance van latere Italiaanse brugconstructjes, maar toch..."

Uit: De Architect
Vaktijdschrift voor Architectuur
Nummer 12, December 1981
Maandblad-jaargang 12 ten Hagen BV